رشد و توسعه فردی

هوش کلامی چیست؟ و چگونه آن را تقویت کنیم؟

طبق نظر "هوارد گاردنر"، روانشناس رشد، انواع مختلفی از هوش وجود دارد که با هم کار می‌کنند ولی درعین‌حال مستقل هستند. او هوش را به‌عنوان توانایی حل مشکلات یا توسعه دادن محصولات با ارزش در یک یا چند زمینه فرهنگی تعریف کرده است.
یکی از انواع هوش‌های تعریف شده توسط "گاردنر"T هوش کلامی (Linguistic Intelligence) است. هوش کلامی مرتبط با قابلیت و ظرفیت اداره کردن زبان مادری یا زبان‌های دیگر به‌صورت شفاهی یا کتبی به‌منظور برقرار کردن ارتباط و بیان کردن افکار است. این هوش فرد را قادر می‌کند تولیدات زبان، از جمله شعر، استعاره، تشبیه، گرامر، ادبیات و استدلال‌های انتزاعی را درک کند.

مؤلفه‌های هوش کلامی

هوش کلامی شامل چهار مؤلفه است:

1. معناشناسی

این مؤلفه به آگاه بودن از معنای کلمات اشاره می‌کند؛ یعنی باید معنای کلماتی که از آن‌ها استفاده می‌کنید را بدانید و از آن‌ها در جای درست استفاده کنید.

2. آواشناسی

لحن و طرز بیان تأثیر زیادی روی رساندن منظور به مخاطب دارد. برای مثال، لحن یک جمله خبری با یک جمله پرسشی متفاوت است.

3. توانایی جمله‌سازی

جمله‌سازی مهم‌ترین مؤلفه هوش کلامی است. هر چقدر با کلمات و معنی آن‌ها آشنا باشید، اگر نتوانید آن‌ها را درست در کنار هم قرار دهید نمی‌توانید با دیگران ارتباط مؤثر برقرار کنید.

4. کاربرد درست کلمات

بعضی از کلمات در زمینه‌های مختلف معانی متفاوتی دارند؛ بنابراین، کاربرد درست کلمات اهمیت زیادی در برقرار کردن ارتباط با دیگران و جلوگیری از سوءتفاهم‌ها دارد.

هوش کلامی

ویژگی‌ افرادی که هوش کلامی بالا دارند

افرادی که مهارت کلامی بالا دارند برای مشاغلی که نیازمند تمرکز شدید روی خواندن، نوشتن و صحبت کردن هستند گزینه ایده‌ آلی محسوب می‌شوند.
برای مثال روزنامه‌نگاری، نویسندگی، تدریس، سخنرانی و وکالت. این افراد معمولاً در زندگی شخصی و حرفه‌ای خود موفق‌ترند و روابط اجتماعی گسترده‌تری دارند. چند ویژگی رایج این دسته از افراد عبارت‌اند از:

  1. توانایی متقاعدسازی و تأثیرگذاری روی دیگران
  2. علاقه زیاد به مطالعه
  3. بداهه گویی
  4. حاضرجوابی در موقعیت‌های مختلف
  5. حافظه واژگانی خوب در رابطه با مطالب خوانده‌شده یا شنیده‌شده
  6. توانایی بیان نظرات و عقاید شخصی
  7. توانایی بیشتر یادگیری یک‌زبان جدید
  8. توانایی درک پیچیدگی‌های ساختار جملات
  9. مهارت‌های ارتباطی بهتر
  10. مهارت زیاد در نوشتن و انتقال مطلب به‌صورت کتبی
  11. مهارت گوش دادن فعال

روش‌های افزایش هوش کلامی

یکی از رایج ترین سؤال‌ها در رابطه با هوش‌ها و استعدادهای مختلف این است که آیا ذاتی هستند یا اکتسابی؟ به عبارت دیگر، آیا سطح آن‌ها از ابتدا مشخص شده است یا می‌توان آن‌ها را با تمرین‌های خاص افزایش داد؟
خبر خوب این است که هوش تا حدودی قابل پرورش است. هوش کلامی در همه افراد وجود دارد و با فعالیت‌هایی مثل گوش دادن، صحبت کردن، خواندن و نوشتن می‌توان آن را بیشتر توسعه داد. در ادامه بیست راهکار برای افزایش این هوش را بررسی می‌کنیم.

1. نوشتن خاطرات روزانه

نوشتن در مورد تجارب فردی، حقایق و داستان‌ها باعث یاد گرفتن واژگان جدید و ابراز کردن خود از طریق زبان می‌شود. علاوه بر این، این کار باعث تقویت هوش بین فردی نیز می‌شود، زیرا توانایی خودآگاهی و درون‌نگری را بهبود می‌بخشد.

2. مطالعه

دومین روش مؤثر برای افزایش هوش کلامی مطالعه است. مطالعه در مورد موضوعات مختلف منجر به توسعه درک و تشویق استفاده از واژگان جدید می‌شود. با کمک مطالعه می‌توان ظرفیت تفسیر و تخیل را افزایش داد.
هر روز صبح روزنامه بخوانید، شب‌ها قبل از خواب کتاب بخوانید یا در مسیر رفت و آمد به محل کارتان به‌جای بازی کردن با تلفن همراه یک مجله معتبر مطالعه کنید.

3. یادگیری یک‌زبان جدید

یادگیری یک‌زبان جدید باعث تقویت و توسعه مهارت کلامی و روابط بین فردی می‌شود.
اگر احساس می‌کنید وقت یا توانایی این کار را ندارید، می‌توانید واژگان بیشتری در رابطه با حوزه کاری‌تان یاد بگیرید. این کار باعث می‌شود حرفه‌ای‌تر به نظر برسید و در مسیر موفقیت شغلی قرار بگیرید.

4. بحث و مکالمه

از هر فرصتی برای صحبت کردن با دیگران استفاده کنید و در بحث‌ها ساکت نباشید. بحث و گفت‌وگو باعث تحریک شدن سازمان‌دهی ایده‌ها و بیان منسجم می‌شود. علاوه بر این، بحث کردن با دیگران تشویق‌کننده توسعه توانایی کاربرد زبان به‌صورت شفاهی است.

5. بازی‌های مربوط به کلمات

این نوع بازی‌ها یک روش عالی برای تمرین کردن مهارت‌های ارتباطی، فن بیان و افزایش هوش کلامی هستند؛ بنابراین، در اوقات فراغت به‌جای هدر دادن وقتتان در فضای مجازی می‌توانید جدول حل کنید یا کلمات مترادف یا هم‌قافیه پیدا کنید.

6. نامه‌نگاری

امروزه به ندرت نیاز به نامه‌نگاری پیدا می‌کنیم. بااین‌حال، این کار تأثیر زیادی روی بهبود مهارت‌های نگارشی دارد. می‌توانید با یکی از دوستانتان که در شهر دیگری زندگی می‌کند نامه‌نگاری کنید.

7. یادگرفتن کلمات جدید

یاد گرفتن یک کلمه جدید در روز یک روش عالی برای تقویت واژگان و افزایش مهارت‌های کلامی است. بسیاری از وب‌سایت‌های دیکشنری آنلاین روزانه یک کلمه برای یادگیری معرفی می‌کنند. سعی کنید از این کلمه جدید در مکالمات روزمره استفاده کنید.

8. آموزش دادن زبان

یاد دادن خواندن و نوشتن به یک کودک یا یک فرد بی‌سواد باعث تقویت مهارت زبانی خودتان نیز می‌شود.

9. حفظ کردن شعر یا پاراگراف

شعر یا پاراگراف‌های موردعلاقه‌تان را حفظ کنید. این کار نه‌تنها به تقویت حافظه کمک می‌کند، بلکه نقش زیادی در افزایش هوش کلامی دارد.

10. توجه به سبک‌های کلامی مختلف

وقتی با دیگران صحبت می‌کنید، سعی کنید به لهجه‌ها، تلفظ‌ها، حالت‌های بیان، لحن صدا و واژگان به کار رفته دقت کنید و آن‌ها را از هم تشخیص دهید.

11. تماشای سخنرانی‌ها

به سخنرانی‌های افراد معروف مثل مارتین لوتر کینگ و وینستون چرچیل گوش کنید. نقاط قوت آن‌ها را شناسایی کرده و سعی کنید از آن‌ها تقلید کنید. این کار باعث تقویت مهارت بیان، متقاعدسازی و کنترل کردن حالت‌های صورت و دست هنگام صحبت کردن می‌شود.

12. ضبط کردن صحبت‌های خود

صحبت کردن خودتان را به مدت چند دقیقه ضبط کنید و بعد به آن گوش کنید. سعی کنید ایراداتی که دارید را پیدا کنید و برای اصلاح آن‌ها تلاش کنید. این کار در دراز مدت باعث بهبود توانایی بیان و برقرار کردن ارتباط می‌شود.

13. داستان‌گویی برای کودکان

از هر فرصتی برای داستان تعریف کردن برای کودکان یا حتی بزرگ‌سالان استفاده کنید. این داستان‌ها می‌توانند واقعی یا تخیلی باشند. تعریف کردن داستان یکی از روش‌های مؤثر تقویت مهارت کلامی برای بزرگ‌سالان و حتی کودکان است.

14. صحبت کردن جلوی آینه

یک روش دیگر برای تقویت مهارت کلامی و زبان بدن صحبت کردن جلوی آینه به مدت یک دقیقه است. مهم نیست در مورد چه چیزی صحبت می‌کنید، فقط باید سعی کنید بدون تپق زدن کلماتی که در ذهن دارید را به بهترین شکل کنار هم قرار دهید و منظورتان را برسانید.

15. گزارشگری

گزارش کردن یک رویداد زنده کمک زیادی به تقویت مهارت استفاده از زبان می‌کند. وقتی یک رویداد زنده را به عنوان خبرنگار گزارش می‌کنید، باید به‌سرعت کلمات را در کنار هم قرار دهید و یک جمله معنی‌دار بسازید. در نتیجه، این کار تأثیر زیادی روی بهبود فن بیان و افزایش هوش کلامی دارد.

16. گوش دادن به رادیو

هر روز، چند دقیقه به رادیو گوش کنید و سپس آن را قطع کرده و سعی کنید صحبت‌های گوینده را ادامه دهید.
این کار علاوه بر تقویت مهارت‌های کلامی باعث بهبود مهارت گوش دادن و استدلال کردن نیز می‌شود.

17. مطالعه واژه‌نامه

یک واژه‌نامه معتبر بخرید و سعی کنید با ریشه کلمات و کاربردهای آن‌ها در زمینه‌های مختلف آشنا شوید.
همچنین می‌توانید یک واژه‌نامه در تلفن همراهتان نصب کنید تا همیشه به آن دسترسی داشته باشید.

18. گوش دادن به کتاب صوتی

کتاب صوتی آثار مطرح یا نویسندگانی که به آن‌ها علاقه دارید را بخرید و هنگام رفت

و آمد یا اوقات فراغت به آن گوش کنید. سعی کنید روی تک تک کلمات و املای آن‌ها تمرکز کنید. این کار تأثیر زیادی روی تقویت مهارت گوش کردن دارد.

19. تمرین پیدا کردن کلمات

یک معیار مشخص در نظر بگیرید و کلمات مربوط به آن را پیدا کنید.
مثلاً در عرض یک دقیقه تمام کلماتی که یک پسوند خاص دارند یا تمام کلمات مربوط به یک موضوع را یادداشت کنید. این کار را می‌توانید به‌عنوان یک بازی با اعضای خانواده و دوستانتان هم انجام دهید.

20. نوشتن نقد

برای کتاب‌ها یا شعرهایی که می‌خوانید نقد بنویسید. می‌توانید این نقدها را برای خواندن در اختیار دیگران قرار دهید و از بازخوردهای آن‌ها برای رفع مشکلات نگارشی استفاده کنید با اینکار انتقادپذیر نیز خواهید شد.

هوش کلامی در کودکان

هوش کلامی کودکان

هر کودکی در رابطه با هوش‌های مختلف نقاط ضعف و قوت خاص خود را دارد.
در نتیجه، رویکرد درست شناسایی نقاط ضعف و تلاش برای بهبود بخشیدن به آن‌هاست.
کودکان از اواخر یک سالگی کم کم شروع به استفاده از زبان می‌کنند.

با ادامه رشد، دایره لغات کودک افزایش پیدا کرده و بهتر می‌تواند از مهارت‌های زبانی استفاده کند.
بااین‌حال، میزان هوش کلامی کودکان متفاوت بوده و لزوماً در همه یکسان نیست. در حال حاضر تست‌های روانشناسی زیادی برای شناسایی استعدادهای کودکان، از جمله هوش کلامی کودکان وجود دارد.

خصوصیات کودکان با هوش کلامی بالا

کودکانی که هوش کلامی بالا دارند معمولاً خصوصیات زیر را از خود نشان می‌دهند:

  • درک خوب کلمات و زبان
  • استفاده خوب از زبان و توانایی یادگیری سریع قوانین پیچیده آن
  • استفاده از زبان برای فکر کردن و به یاد آوردن
  • توانایی بیان خوب به‌صورت شفاهی و کتبی
  • ارتباط بهتر با همسالان و والدین

راه‌های افزایش هوش کلامی کودکان

مهارت کلامی از بدو تولد تا بزرگ‌سالی در معرض رشد و توسعه است. بااین‌حال، روش‌های افزایش هوش کلامی در بزرگ‌سالان و کودکان متفاوت است. برای افزایش هوش کلامی کودکان می‌توانید از راهکارهای زیر استفاده کنید:

  1. مدام با کودک حرف بزنید و کلمات را به‌صورت درست ادا کنید.
  2. برای کودک کتاب بخوانید و او را به مطالعه تشویق کنید.
  3. مرتب کردن کلمات و حروف به‌هم‌ریخته را تمرین کنید.
  4. کودک را تشویق کنید خود را به‌جای یک شخصیت خیالی بگذارد و به‌جای او صحبت کند.
  5. کودک را تشویق کنید در مورد کلماتی که معنای آن‌ها را نمی‌داند سؤال کند.
  6. با کودک در مورد مسائل مختلف و چیزهایی که پیرامون او وجود دارد صحبت کنید و از او بخواهید آن‌ها را توصیف کند.
  7. کودک را به نوشتن شعر یا داستان تشویق کنید.
  8. کودک را به نوشتن خاطرات روزانه خود و رویدادهای مهم هر روز تشویق کنید.
  9. بازی‌های مختلف مثل بیست سؤالی، پازل کلمات و جمله‌سازی را امتحان کنید.

هوش کلامی کودکان یکی از موضوعات مهم در زمینه رشد و توسعه ذهنی کودکان است. اگر به دنبال تقویت این مهارت در کودکتان هستید می‌توانید با مطالعه چند کتاب با روش‌های خوبی آشنا شوید.
یکی از منابع مفید برای تقویت هوش کلامی کودکان کتاب «قدرت هوش کلامی» نوشته تونی بوزان است. این کتاب در ده فصل نوشته شده و حاوی راهکارها و ترفندهای مختلف برای تقویت حافظه و افزایش دانش کلامی است.

افراد معروفی که هوش کلامی بالایی دارند

  1. "ویلیام شکسپیر" مسلماً بهترین نمایشنامه‌نویس تاریخ است. او کلمات و عبارت‌های مختلفی را رایج کرد که هنوز مورد استفاده قرار می‌گیرند.
  2. "رابرت فراست" یک شاعر کلاسیک است که آثارش همچنان خوانده‌شده و ستایش می‌شود.
  3. "جی کی رولینگ" یک نویسنده معاصر است که از قدرت زبان و تخیل برای خلق دنیای جادویی کتاب "هری پاتر" استفاده کرده است.

راهکار های افزایش هوش کلامی

موفقیت فردی و حرفه‌ای با تقویت هوش کلامی 

همه انسان‌ها با سطح خاصی از هوش‌های مختلف به دنیا می‌آیند، ولی محیط و منابع است که میزان توسعه و بهره‌مند شدن فرد از این هوش‌ها را تعیین می‌کند.
هوش کلامی در کنار هوش ریاضی یکی از مهم‌ترین انواع هوش در زمینه آموزش سنتی محسوب می‌شود.
در حال حاضر، مدل "گاردنر" در بسیاری از مدارس به کار می‌رود و یک رویکرد مفید برای شناسایی استعدادهای مختلف از جمله هوش کلامی کودکان است.

مهارت کلامی همیشه و همه‌جا با ماست و تأثیر زیادی روی برداشت دیگران از شخصیت و قدرت ما می‌گذارد. هوش کلامی نیز همچون هوش هیجانی، زندگی فردی و اجتماعی افراد را شکل می‌دهد و تقویت آن برای موفقیت حرفه‌ای و شغلی ضروری است.
در نتیجه، تقویت و افزایش هوش کلامی از دوران کودکی و همچنین در دوران بزرگ‌سالی اهمیت زیادی دارد. پیشنهاد می‌کنیم برای بهبود و تقویت هوش کلامی، مهارت‌های فردی و شغلی‌تان از مقالات تخصصی وبلاگ کارلیب کمک بگیرید.
همچنین می‌توانید در وب‌سایت کارلیب جدیدترین آگهی‌های استخدام متناسب با مهارت‌های شغلی خود را مشاهده کنید و شغلی را پیدا کنید که بیشتر در آن موفق هستید. با کارلیب بهترین موقعیت شغلی منتظر شماست!

زهرا ابراهیمی
بدون دیدگاه
بحث درباره این مقاله را شما آغاز کنید!